accessiBe i UserWay to dwie najczęściej spotykane nakładki dostępności (overlay) w sklepach Shopify. Obie reklamują się jako szybkie rozwiązanie zgodności z WCAG: jedno kliknięcie, skrypt na stronie i gotowe. Problem polega na tym, że nakładka dokłada do strony warstwę JavaScript, ale nie zmienia kodu źródłowego motywu, a to właśnie kod źródłowy ogląda audytor, czytnik ekranu i organ nadzoru rynku. Ten artykuł wyjaśnia, czym różni się skaner kodu od nakładki, dlaczego ta różnica ma znaczenie prawne w Polsce po wejściu w życie ustawy z 26 kwietnia 2024 r., i jak wygląda migracja z accessiBe lub UserWay na podejście oparte o poprawki w samym motywie.
Nakładka (accessiBe, UserWay, EqualWeb, AudioEye) ładuje na stronie skrypt JavaScript, który wstrzykuje do DOM-u pływający widżet z przełącznikami: kontrast, wielkość fontu, animacje, kursor. Niektóre nakładki próbują dodatkowo "naprawiać" stronę w czasie wykonania: dogenerowują atrybuty alt, dorzucają role ARIA na podstawie heurystyk. Wszystko to dzieje się dopiero w przeglądarce odwiedzającego, po wykonaniu skryptu.
Skaner kodu działa odwrotnie. Analizuje to, co serwer dostarcza pod adresem URL: pliki Liquid, CSS i HTML motywu, zanim jakikolwiek widżet zdąży się załadować. Naruszenia, które znajduje, są naruszeniami w samym motywie, a poprawki zapisuje się w plikach motywu, a nie w ustawieniach pływającego panelu.
To rozróżnienie nie jest kosmetyczne. Audyt zgodności, czytnik ekranu i postępowanie nadzoru rynku patrzą na kod źródłowy. Jeśli naprawiasz tylko warstwę nakładki, podstawa oceny pozostaje niezmieniona.
Ustawa z dnia 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług (Dz.U. 2024 poz. 731) transponuje do polskiego porządku prawnego dyrektywę (UE) 2019/882, czyli European Accessibility Act. Obowiązuje od 28 czerwca 2025 r. Sklepy internetowe wchodzą w jej zakres jako "usługi handlu elektronicznego" (definicja w art. 5 pkt 32), do których stosuje się wymagania z art. 18.
Wyłączenia z zakresu stosowania określa art. 4. Najważniejsze dotyczy mikroprzedsiębiorstwa, czyli przedsiębiorcy zatrudniającego poniżej 10 osób ORAZ osiągającego roczny obrót lub sumę bilansową nieprzekraczające 2 mln EUR. Oba warunki muszą być spełnione łącznie, więc sklep z ośmioma pracownikami i obrotem 3 mln EUR podlega ustawie w pełnym zakresie.
Podstawą oceny technicznej jest harmonizowana norma EN 301 549, która odwołuje się do WCAG 2.1 AA. Nadzór rynku prowadzą Prezes Zarządu PFRON i właściwe organy nadzoru rynku. Kary pieniężne sięgają 10-krotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, nie więcej niż 10% obrotu (art. 73 ustawy z 2024 r.).
Kluczowy wniosek: w razie skargi organ nadzoru zbada to, co dostarcza serwer, a nie warstwę dorysowaną przez skrypt nakładki. Pełną listę wymagań i sposób ich weryfikacji opisaliśmy w artykule o ustawie o zapewnianiu dostępności dla Shopify.
W styczniu 2025 r. amerykańska Federal Trade Commission ogłosiła ugodę z firmą accessiBe Inc. accessiBe zgodziła się zapłacić 1 milion USD i zaprzestać twierdzeń marketingowych sugerujących, że produkt sam w sobie zapewnia zgodność z WCAG lub z amerykańskim ADA.
To realny fakt po stronie regulatora, nie opinia branżowa. Z perspektywy polskiego sprzedawcy płynie z niego jedna praktyczna lekcja: marketing nakładek wyprzedza ich rzeczywistą skuteczność, a nakładka nie zwalnia operatora strony z obowiązku zapewnienia zgodności w kodzie źródłowym. Polska Fundacja Widzialni, podmiot monitorujący dostępność cyfrową, od lat odradza stosowanie nakładek jako mechanizmu zgodności z WCAG, wskazując, że nie zmieniają one kodu źródłowego strony i mogą wręcz utrudniać korzystanie z czytników ekranu; jej stanowisko jest dostępne na widzialni.org.
Argumenty prawne i techniczne przeciwko nakładkom, wraz z odniesieniem do sprawy Robles v. Domino's, rozwinęliśmy w osobnym tekście o nakładkach dostępności a polskim prawie.
AccessifyAI nie jest nakładką. Nie wstrzykuje pływającego widżetu i nie dokłada warstwy do strony. Zamiast tego:
- Skanuje stronę z zewnątrz, jak każdy audytor, i identyfikuje naruszenia widoczne dla skanera, czyli dla audytu, czytnika ekranu i organu nadzoru.
- Proponuje poprawki bezpośrednio w plikach Liquid i CSS motywu Shopify. Każdą poprawkę oglądasz jako konkretną zmianę w kodzie, zanim ją zastosujesz.
- Pomaga znaleźć i usunąć bariery w samym motywie, więc po wdrożeniu zmiany przeżywają blokowanie skryptów i są obecne w kodzie źródłowym, który ogląda audyt.
Ważne zastrzeżenie, którego nie składa żadna nakładka: AccessifyAI sam nie gwarantuje zgodności prawnej i nigdy nie nazwie sklepu "zgodnym z prawem". Zgodność wynika z faktycznego usunięcia barier w kodzie i z udokumentowania tego procesu, a nie z zainstalowania jakiegokolwiek narzędzia, naszego czy cudzego. To narzędzie skraca audyt i naprawę, a decyzję o akceptacji każdej zmiany podejmuje człowiek.
| Aspekt |
Nakładka (accessiBe, UserWay) |
Skaner kodu (AccessifyAI) |
| Co zmienia |
Dokłada warstwę JavaScript w przeglądarce |
Proponuje poprawki w plikach motywu |
| Co widzi audyt po wdrożeniu |
Te same naruszenia w kodzie źródłowym |
Naruszenia naprawione w kodzie źródłowym |
| Ślad na stronie |
Pływający widżet i skrypt w runtime |
Brak widżetu, zmiany w samych plikach |
| Wpływ na wydajność |
Dodatkowy skrypt na każdym załadowaniu |
Brak skryptu dokładanego do strony |
| Kontrola nad zmianą |
Ustawienia panelu |
Podgląd diffu przed zastosowaniem |
| Deklarowana zgodność |
Marketing "100% zgodne" (zakwestionowany przez FTC) |
Brak gwarancji prawnej, narzędzie do naprawy |
Jeśli masz już zainstalowaną nakładkę, kolejność działań jest następująca.
Uruchom skan kodu źródłowego, niezależny od nakładki. Raport pokaże naruszenia widoczne dla skanera, czyli te, które realnie zbada audyt i organ nadzoru. Dobry punkt startu to darmowy skan strony głównej, który nie wymaga instalacji niczego w sklepie.
Każde naruszenie z raportu adresuje się w pliku Liquid lub CSS motywu, a nie przez ustawienia nakładki. W pierwszej kolejności warto usunąć trzy najczęstsze błędy: brakujące teksty alternatywne, brakujące etykiety pól formularzy i zbyt niski kontrast tekstu. Jeśli pracujesz na popularnym motywie, pomocny będzie nasz przewodnik po zgodności motywu Dawn z WCAG.
Po naprawie naruszeń w kodzie źródłowym nakładkę można odinstalować. Sklep zachowuje zgodność wynikającą z poprawek w motywie i dodatkowo odzyskuje punkty wydajności utracone na skrypcie nakładki oraz oszczędza miesięczną opłatę abonamentową, której konkretną wysokość określa cennik danego dostawcy.
Ustawa z 2024 r. wymaga, by usługodawca podał do publicznej wiadomości informacje o tym, w jaki sposób usługa spełnia wymagania dostępności. Wzór i miejsce publikacji opisaliśmy w artykule o deklaracji dostępności sklepu Shopify. Opublikowana deklaracja, nawet jeśli dokumentuje trwające prace, świadczy o dobrej wierze i zmniejsza ryzyko eskalacji w razie skargi.
AccessifyAI ma darmowy plan na start i plany płatne dla większych potrzeb. Aktualne ceny i zakres każdego planu znajdziesz w Shopify App Store. Skan strony głównej możesz uruchomić bez instalacji i bez podawania danych karty.
Możesz, ale nakładka po naprawie naruszeń w kodzie przestaje wnosić wartość zgodności, a nadal dokłada skrypt i opłatę abonamentową. Po wdrożeniu poprawek w motywie większość sklepów decyduje się odinstalować nakładkę. Funkcje typu przełącznik kontrastu są dostępne natywnie w przeglądarce i systemie operacyjnym.
Skaner kodu i nakładka patrzą na różne rzeczy. Nakładka raportuje stan po wstrzyknięciu własnej warstwy, a skaner kodu raportuje stan kodu źródłowego, czyli to, co zbada audyt i organ nadzoru. Dlatego niezależny skan kodu jest pierwszym krokiem przy migracji.
Nie. AccessifyAI skanuje sklep, proponuje poprawki w kodzie motywu, które oglądasz przed zastosowaniem, i pomaga usunąć bariery. Sam nie gwarantuje zgodności prawnej. Zgodność wynika z faktycznego usunięcia barier i udokumentowania tego procesu, a decyzję o każdej zmianie podejmuje człowiek.
Nie. Nakładka nie zmienia kodu źródłowego, który jest podstawą oceny. W razie skargi organ nadzoru zbada kod strony, a nie warstwę dorysowaną przez skrypt. Realnym sygnałem regulacyjnym jest styczniowa 2025 r. ugoda FTC z accessiBe na 1 milion USD za twierdzenia o "zgodności".
Mikroprzedsiębiorstwo (poniżej 10 zatrudnionych ORAZ obrót lub suma bilansowa do 2 mln EUR, oba warunki łącznie) jest wyłączone na podstawie art. 4 ustawy z 2024 r. Jeśli przekraczasz którykolwiek z progów zatrudnienia lub finansowy w sposób, który wyklucza status mikroprzedsiębiorstwa, podlegasz ustawie. Szczegóły terminów i sankcji opisaliśmy w tekście o terminach i karach EAA w Polsce.
Alternatywą dla accessiBe i UserWay na Shopify nie jest "lepsza nakładka", tylko inny model pracy: skaner, który czyta kod źródłowy motywu, i poprawki zapisywane w samych plikach, a nie w pływającym widżecie. Ta różnica decyduje o tym, co zobaczy audyt i organ nadzoru rynku, ponieważ nakładka nie zmienia podstawy oceny, a poprawka w kodzie tak. AccessifyAI skanuje, proponuje zmiany do akceptacji i pomaga usunąć bariery, choć sam nie gwarantuje zgodności prawnej. Najrozsądniejsza ścieżka migracji to niezależny skan kodu, naprawa naruszeń w motywie, publikacja deklaracji dostępności i dopiero potem odinstalowanie nakładki.